Herken je dat? ’s Nachts wakker worden door een pijnlijke kramp in je kuit die seconden tot enkele minuten duurt? Dat is natuurlijk niet fijn. Waardoor komt deze kramp en wat kan je er tegen doen? Hieronder geef ik antwoord op deze vragen.

 

Er zijn factoren die kuitkrampen uitlokken: te weinig drinken, te veel alcoholconsumptie, gebruik van bepaalde medicijnen en intensief sporten. Ook komen kuitkrampen vaker voor in de zwangerschap. Deze krampen komen dan vooral in het derde trimester voor en vooral ’s nachts. De kuitkrampen in de zwangerschap verdwijnen na de zwangerschap over het algemeen vanzelf.

Wat is de oorzaak?

De oorzaak waarom deze krampen vaker in de zwangerschap voorkomen, is onduidelijk. Er wordt gedacht dat een andere calcium- en magnesiumconcentratie van het bloed een spierkramp kan veroorzaken.

Wanneer er suikers in het lichaam worden omgezet in energie ontstaat er pyrodruivenzuur. Als er onvoldoende zuurstof op dat moment aanwezig is, kan dit proces alsnog plaatsvinden, maar wordt het pyrodruivenzuur omgezet in melkzuur. De pijn tijdens een kuitkramp wordt veroorzaakt door een opstapeling van pyrodruivenzuur en melkzuur. Deze opstapeling zorgt voor een onwillekeurige samentrekking van de kuitspier.

Er wordt ook gedacht dat kuitkrampen over het algemeen veroorzaakt wordt door zenuwen die extra gevoelig zijn en extra actief. Dit zou dan snelle samentrekkingen van de spieren veroorzaken.

Hoe los het op? 

Om een kuitkramp weg te krijgen, is het nodig om de spier te laten strekken. Dit kun je op twee verschillende manieren doen:

  • Leun voorover met je handen tegen de muur. Strek je been, waar de kramp zit, naar achteren en houd je voet en hiel op de grond.
  • Trek je tenen naar je toe. Het kan nodig zijn om hierbij hulp te vragen, zodat iemand anders je tenen naar je toe kan duwen.
  • Je kunt proberen de kuitkrampen te voorkomen door voldoende te drinken (1,5-2 liter per dag).
  • Het kan ook helpen om goede schoenen te dragen, de kuit te masseren, warme baden te nemen, de benen hoog te leggen en strekoefeningen te doen, zoals hierboven genoemd staat.
  • Het kan ook helpen om een andere slaaphouding aan te nemen, bijvoorbeeld door te slapen op de zij met opgetrokken benen.

Wanneer deze maatregelen niet helpen zou er normaal gesproken nog een optie zijn: medicatie nemen voor de kuitkrampen. Helaas is deze medicatie schadelijk voor de foetus in de zwangerschap. Bij zwangere vrouwen met ernstige kuitkrampen en erge slaapproblemen kan magnesium soms iets helpen. De huisarts stelt dan voor om een proefbehandeling met magnesiumoxide te doen. Magnesium in normale doseringen is veilig in de zwangerschap. Het helpt alleen bij zwangere vrouwen met kuitkrampen. De bijwerkingen van magnesium zijn diarree, misselijkheid en braken. Van het innemen van vitamine-B-complex of calcium tegen kuitkramp is niet bewezen dat het helpt.

Heb je naast de kuitkrampen ook nog klachten, zoals moeheid, hartkloppingen en duizeligheid? Vraag dan aan je verloskundige of je een extra onderzoek mag krijgen voor bloedarmoede. Deze klachten in combinatie met kuitkramp hebben namelijk een voorspellende waarde voor bloedarmoede in de zwangerschap.

Liefs, Ester
Verloskundige

 

Bronnen
Obstetrie en gynaecologie, Zevende, hierziene druk. M.J. Heinenman et al.
Praktische verloskunde, Marianne Prins, Jos van Roosmalen, Sicco Scherjon, Yvonne Smit, 12e herziene druk.
Thuisarts.nl
https://www.nhg.org/standaarden/volledig/nhg-standaard-slaapproblemen-en-slaapmiddelen#idp27499104
Physiology in childbearing, dot Stables, Jean Rankin, third edition
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24280947